De hitte is voorbij, maar zijn je koeien al hersteld?
De temperaturen zijn inmiddels gedaald na de warme periode van afgelopen zomer. Maar daarmee is de impact van hittestress niet automatisch voorbij. Koeien kunnen ook na een periode van warm weer nog gevolgen ondervinden. De melkproductie kan achterblijven, de voeropname kan nog niet volledig zijn hersteld en sommige koeien hebben extra aandacht nodig.
Juist nu is het daarom belangrijk om niet alleen terug te kijken naar de warme periode, maar vooral te kijken naar hoe je koeien er vandaag voor staan.
Wat betekent hittestress voor koeien?
Koeien zijn gevoelig voor hoge temperaturen. Wanneer de omgevingstemperatuur stijgt, moet de koe meer moeite doen om haar lichaamswarmte kwijt te raken. Dit vraagt extra inspanning van het lichaam en kan invloed hebben op onder andere voeropname, gedrag en productie.
De mate waarin een koe last heeft van warmte is afhankelijk van verschillende factoren, waaronder temperatuur, luchtvochtigheid, ventilatie en de individuele koe. Ook na een warme periode kan het herstel per koe verschillen.
Hoe herken je hittestress bij koeien?
Koeien die last hebben van warmte kunnen verschillende veranderingen in gedrag en voeropname laten zien. Let bijvoorbeeld op:
- een lagere voeropname: koeien eten minder en kunnen hun voeropname aanpassen
- een verhoogde ademhaling: hijgen en sneller ademen helpen de koe om lichaamswarmte af te voeren
- meer staan: koeien kunnen langer blijven staan om meer warmte kwijt te raken
- zoeken naar verkoeling: in de wei zoeken koeien schaduw op en in de stal zoeken ze de koelste plekken.
Hittestress heeft daarnaast invloed op de prestaties van de koe. Een daling in de melkproductie is een van de belangrijkste signalen om in de gaten te houden.
Hoe weet je of een koe nog last heeft van de hitte?
Een lage buitentemperatuur betekent niet automatisch dat iedere koe volledig is hersteld. De gevolgen van een warme periode kunnen nog zichtbaar zijn in het gedrag, de voeropname en de prestaties van individuele koeien. Let daarom ook na de warme periode op signalen zoals:
- het herkauwen komt niet goed terug
- de conditie van de koe verandert
- de melkproductie blijft achter;
- de vruchtbaarheidsresultaten staan onder druk
- de uiergezondheid kan aandacht vragen
- verse koeien starten minder goed op.
Kijk daarbij dus niet alleen naar de temperatuur, maar vooral naar de koe.
Check je koppel
Een koe hoeft niet meer zichtbaar te hijgen om nog gevolgen van een warme periode te ondervinden. Vergelijk daarom je gegevens van voor, tijdens en na de hitte. Zo krijg je beter inzicht in welke koeien goed herstellen en welke dieren extra aandacht nodig hebben.
Waarom blijft de melkproductie na hittestress achter?
Tijdens een warme periode kan de voeropname van koeien afnemen. Tegelijkertijd vraagt het reguleren van de lichaamstemperatuur extra inspanning van het dier. Hierdoor kan de melkproductie dalen.
Wanneer de temperaturen weer dalen, betekent dat niet dat de productie direct terug is op het oude niveau. Het herstel van voeropname en melkproductie kan tijd kosten en verschilt per koe. Daarom is het belangrijk om niet alleen naar de gemiddelde melkproductie van het koppel te kijken, maar ook naar individuele koeien die achterblijven.
Welke koeien hebben extra aandacht nodig?
Kijk niet alleen naar het koppel, maar juist naar de individuele koe. Welke koeien zijn tijdens de warme periode sterk gedaald in melkproductie? Welke dieren eten nog onvoldoende? En welke koeien komen minder goed terug in hun normale gedrag of productie?
Vergelijk waar mogelijk de gegevens van voor, tijdens en na de warme periode. Daarmee kun je beter bepalen welke koeien goed herstellen en welke dieren extra aandacht nodig hebben.
Hittestress en de transitiekoe: extra opletten
De transitieperiode vraagt veel van een koe. Rond het kalven vinden grote veranderingen plaats in haar stofwisseling, voeropname en productie. Als een warme periode samenvalt met deze fase, is het daarom extra belangrijk om de koe goed te blijven volgen. Om deze transitie te versoepelen, kun je een koe direct na het afkalven ondersteunen met StartLac, Aspi en Metri.
Besteed daarnaast extra aandacht aan droge koeien en verse koeien en kijk hoe zij de warme periode doorkomen en herstellen. Voor koeien rond de transitie kan de Booster Bolus extra ondersteuning bieden tijdens perioden waarin de behoeften van de koe toenemen.
Hoe kunnen koeien herstellen na hittestress?
Ook wanneer de temperatuur daalt, blijft het belangrijk om het herstel van je koeien te ondersteunen. Kijk daarbij naar de omstandigheden in de stal én naar de individuele dieren.
1. Blijf zorgen voor verkoeling
Stop niet automatisch met extra ventilatie zodra de buitentemperatuur daalt. Kijk naar de omstandigheden in de stal en naar het gedrag van de koeien. Zorg dat zij voldoende mogelijkheden hebben om lichaamswarmte kwijt te raken.
2. Houd water en voer goed in de gaten
Een goede voer- en wateropname zijn belangrijk voor het herstel. Controleer daarom of koeien voldoende drinken en of de voeropname weer op het normale niveau komt.
3. Kijk naar herkauwen en gedrag
Veranderingen in herkauwen, liggedrag en activiteit kunnen aanwijzingen geven over hoe een koe zich voelt en herstelt. Wil je koeien ondersteunen tijdens herstelperiodes? Aspi Bolus ondersteunt het immuunsysteem tijdens herstelperiodes en draagt bij aan activiteit en welzijn.
4. Houd de melkproductie in beeld
Vergelijk de melkproductie voor, tijdens en na de warme periode. Zo zie je welke koeien weer terugkomen op hun eerdere productieniveau en welke dieren achterblijven.
5. Besteed extra aandacht aan verse en droge koeien
Koeien rond de transitie verdienen extra aandacht. Volg deze dieren daarom goed tijdens en na een warme periode.
6. Kijk naar koeien die niet herstellen
Niet iedere koe herstelt even snel. Koeien die op meerdere punten achterblijven, verdienen extra aandacht. Voor koeien die extra ondersteuning kunnen gebruiken, kan Aspi Bolus worden ingezet om het immuunsysteem van de koe te ondersteunen.
De 5 minuten-hittestresscheck
Kijk vandaag naar je koppel en check deze 5 dingen:
- Melkproductie: zijn de koeien terug op het niveau van vóór de warme periode?
- Voeropname: eten ze weer zoals normaal?
- Herkauwen: is het herkauwgedrag hersteld?
- Gedrag: liggen de koeien weer normaal? Of staan ze nog opvallend veel?
- Gezondheid: zie je meer gezondheidsproblemen, bijvoorbeeld rondom uiergezondheid, klauwen of bij verse koeien?
Koeien die op meerdere punten achterblijven, verdienen extra aandacht. Door juist nu naar deze signalen te kijken krijg je beter zicht op het herstel van je koeien na een warme periode.
Ondersteun koeien gericht tijdens herstel
Niet iedere koe komt op dezelfde manier uit een warme periode. Door het herstel van je koeien goed te volgen, kun je gericht bepalen welke dieren extra ondersteuning nodig hebben. Aspi Bolus ondersteunt het immuunsysteem tijdens herstelperiodes en draagt bij aan activiteit en welzijn. Voor koeien rond de transitie kan Booster Bolus worden ingezet.
